Έξι άμεσα μέτρα και δύο πρόσθετες πρωτοβουλίες για την οικονομική ενίσχυση των δήμων, την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους και τη χρηματοδότηση έργων ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα του συνεδρίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).
Στο επίκεντρο των ανακοινώσεων βρέθηκε η διάθεση 240 εκατ. ευρώ μέσα στον Νοέμβριο για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών των δήμων προς τους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και η χρηματοδότηση έργων ανακύκλωσης, σχολικών υποδομών και αστικής οδοποιίας. Παράλληλα, προβλέπεται πρόσθετη χρηματοδότηση για την αποθήκευση ενέργειας από τοπικές ανανεώσιμες πηγές.
Τα έξι μέτρα για την ενίσχυση των δήμων
Ειδικότερα, οι έξι παρεμβάσεις που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός αφορούν:
- 240 εκατ. ευρώ για τις ενεργειακές οφειλές: Το ποσό θα διατεθεί εντός Νοεμβρίου για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών των δήμων προς τους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας.
- 300 εκατ. ευρώ για την ανακύκλωση: Οι πόροι θα πιστωθούν άμεσα στους δήμους μέσω του νέου ΕΑΝ, προκειμένου να χρηματοδοτηθούν σχετικά έργα.
- Διπλασιασμός της επιχορήγησης για τα σχολεία: Αυξάνεται στο διπλάσιο η ετήσια κρατική χρηματοδότηση για τη συντήρηση των σχολικών κτιρίων. Επιπλέον, μέσω του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου» προβλέπονται 400 εκατ. ευρώ την επόμενη τετραετία για την επισκευή σχεδόν 2.000 σχολείων.
- Αύξηση του τέλους παρεπιδημούντων: Το ποσοστό αυξάνεται από 0,75% σε 1%, με την εφαρμογή του νέου συντελεστή να αποτελεί επιλογή των δήμων.
- 800 εκατ. ευρώ για την αστική οδοποιία: Προβλέπεται χρηματοδότηση 200 εκατ. ευρώ ετησίως για τέσσερα χρόνια, με στόχο την επισκευή δρόμων εντός των δήμων και των οικισμών. Η ενεργοποίηση του ειδικού τέλους από το οποίο θα προέλθουν οι πόροι θα γίνει μετά την ομαλοποίηση της αγοράς καυσίμων, με τον πρωθυπουργό να εκτιμά ότι η χρηματοδότηση θα μπορούσε να ξεκινήσει το επόμενο έτος.
- 50 εκατ. ευρώ για αποθήκευση ενέργειας: Η πρόσθετη χρηματοδότηση αφορά την προμήθεια μπαταριών, ώστε οι δήμοι να μπορούν να αποθηκεύουν και να αξιοποιούν για ιδία κατανάλωση την ενέργεια που παράγεται από τοπικές ανανεώσιμες πηγές.
Ρύθμιση χρεών προς τη ΔΕΗ και ειδικό τιμολόγιο για τους δήμους
Πέρα από τα έξι μέτρα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε δύο πρόσθετες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους.
Όπως ανέφερε, επιδιώκει να υπάρξει, σε συνεργασία με τη ΔΕΗ, πρόσθετη ρύθμιση των οφειλών που εξακολουθούν να εκκρεμούν, ύψους έως 60 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, γνωστοποίησε ότι θα ξεκινήσουν άμεσα συζητήσεις με τη ΔΕΗ για τη διαμόρφωση ειδικού τιμολογίου ηλεκτρικής ενέργειας για τους δήμους. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι δεν υπάρχει ακόμη οριστική συμφωνία και ότι η υλοποίηση της παρέμβασης συνδέεται με την αποκλιμάκωση της αναταραχής στην ενεργειακή αγορά.
Αύξηση 67% στη χρηματοδότηση των δήμων από το 2019
Αναφερόμενος στη συνολική χρηματοδότηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι οι ετήσιοι πόροι των δήμων αυξήθηκαν από λιγότερα από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 3 δισ. ευρώ το 2026, καταγράφοντας αύξηση 67%.
Παράλληλα, έκανε αναφορά στις περίπου 20.000 νέες προσλήψεις που πραγματοποιήθηκαν στους δήμους, καθώς και στην ικανοποίηση των αιτημάτων για την ενίσχυση των ανταποδοτικών υπηρεσιών.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, μέσω του οποίου, όπως σημείωσε, ενοποιούνται και αποσαφηνίζονται εκατοντάδες διάσπαρτες αρμοδιότητες.
Στο πλαίσιο των έργων που έχουν χρηματοδοτηθεί, αναφέρθηκε σε παρεμβάσεις για σχολικές υποδομές, ύδρευση, άρδευση, αγροτική και αστική οδοποιία, πολιτική προστασία, υγεία, πολιτισμό και ψηφιακό μετασχηματισμό. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα παρουσίασε τη νέα μονάδα επεξεργασίας λυματολάσπης στην Καλαμάτα, επισημαίνοντας ότι από το 2023 έχουν κατασκευαστεί 18 νέες μονάδες, πέραν των τεσσάρων που λειτουργούσαν ήδη στη χώρα.
Ενεργειακή κρίση και δημοσιονομικοί περιορισμοί
Ο πρωθυπουργός συνέδεσε τις νέες παρεμβάσεις με τις επιπτώσεις της διεθνούς ενεργειακής κρίσης, η οποία, λόγω της έντασης και των πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή, επιβαρύνει τον πληθωρισμό, το κόστος ζωής και τις ενεργειακές δαπάνες των δήμων.
Υπογράμμισε ότι η δημοσιονομική ισορροπία και η αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής επιτρέπουν στην κυβέρνηση να στηρίζει τα εισοδήματα και να απορροφά μέρος των ανατιμήσεων, σημειώνοντας, ωστόσο, ότι οι διαθέσιμοι πόροι είναι περιορισμένοι και δεν είναι δυνατόν να ικανοποιούνται άμεσα όλα τα αιτήματα της Αυτοδιοίκησης.
Αναφερόμενος στο Πράσινο Ταμείο, διευκρίνισε ότι τα αποθεματικά του υπόκεινται στους περιορισμούς δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού και δεν μπορούν να διατίθενται χωρίς συγκεκριμένο σχεδιασμό. Παράλληλα, υπενθύμισε τη χρηματοδότηση έργων αναπλάσεων, αποκαταστάσεων, αντιπυρικής προστασίας και αντιπλημμυρικών παρεμβάσεων.
Μήνυμα στους δημάρχους για τη διαχείριση των πόρων
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης κάλεσε τους δημάρχους να εξετάσουν τον τρόπο διαχείρισης των διαθέσιμων οικονομικών πόρων, κάνοντας ειδική αναφορά στις απευθείας αναθέσεις και στις προσλήψεις έκτακτου προσωπικού.
Τόνισε ότι το συνέδριο της ΚΕΔΕ δεν πρέπει να περιορίζεται στην καταγραφή αιτημάτων προς την κεντρική διοίκηση, αλλά να αποτελεί ευκαιρία συνολικής αξιολόγησης της λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και της συνεργασίας της με την κυβέρνηση.
Όπως επισήμανε, οι πολίτες δεν διαχωρίζουν τις δημοτικές από τις κυβερνητικές ευθύνες, αλλά αντιμετωπίζουν την Πολιτεία ως ενιαίο σύνολο.
Νέοι ευρωπαϊκοί πόροι για την περίοδο 2028-2034
Σημαντικό μέρος της ομιλίας αφιερώθηκε και στη διαπραγμάτευση για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034.
Ο πρωθυπουργός εκτίμησε ότι η Ελλάδα αναμένεται να εξασφαλίσει δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ νέων ευρωπαϊκών πόρων, υπογραμμίζοντας ότι οι δήμοι θα πρέπει να προετοιμαστούν εγκαίρως για την αξιοποίησή τους.
Όπως εξήγησε, η νέα ευρωπαϊκή χρηματοδοτική αρχιτεκτονική θα συνδέει τις εκταμιεύσεις με συγκεκριμένα ορόσημα, μεταρρυθμίσεις και στόχους, ακολουθώντας σε μεγάλο βαθμό τη λογική του Ταμείου Ανάκαμψης.
Παράλληλα, επανέλαβε τον στόχο για ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας τουλάχιστον διπλάσιους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης την επόμενη τετραετία, δίνοντας έμφαση στην περιφερειακή σύγκλιση και στην ανάγκη να ενισχυθούν οι περιοχές που εξακολουθούν να υστερούν αναπτυξιακά.
Κλείνοντας, ο πρωθυπουργός διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση θα εξετάσει τις προτάσεις της ΚΕΔΕ και θα συνεχίσει τη συνεργασία με τους 332 δήμους της χώρας, ανεξάρτητα από την κομματική προέλευση των δημοτικών αρχών.











